İnsanın sevgi halleri:
Sevgi salt kavram olarak değerlendirildiğinde çeşitli duyguları da içinde barındırır ki bu duygular insanın ruhi hareketlilik hallerine göre yaşama tezahür eder. Zaman zaman fiziksel bir eylem sonucunda, ya da eylem öncesi yaşam tecrübelerinin bize hatırlattıklarıyla beraber fiili bir anlam kazanırlar ve bulunduğumuz realitede kavramsal bir sıfat oluştururlar. İnsan olmanın var oluşunun getirdikleri; sevinç, hüzün, acı, saadet gibi çeşitli duygular olmakla beraber yaşamda vuku bulan haller bazen sancılı, bazense huzurlu olur ve özde mutlak bir çıkış noktası barındırır.
Bu durum İnsanın yaradılışından ötürü bulunduğu hallerde sıfatına göre değişkenlik gösterir. Değişken bir yoğunluk periyodu olması, içinde analog bir yapıyı barındırmaması anlamına gelmez. Nasıl ki bir şarkının nota ve makamı var ise, insanında sürekli akış halinde olan kendine özgü nota ve makamı vardır. İlk çıkış noktası hep öz olmakla beraber tetikleyen etkenlerin arasında sosyal yapı büyük bir rol oynamaktadır. Yukarıda da değinildiği üzere sevginin özde mutlak bir çıkış noktası vardır, vuku bulduğu ve bunun sonucunda değer kazandığı alan madde plandır. Fakat bu etkileşimin dışa dönük makro tesir bıraktığı hususu üzerinde karar vermek bizi yanıltabilir. Sonucunu gördüğümüz her eylem öze bilinçli bir rapor vermektedir. Öz ancak bu şekilde kendini besleyebilir. Ayrıca kolektif bir bilinç kazandıkça bulunduğumuz karma realitenin yapısını etkilemektedir. Kısacası insan eylemi sonucunda tesir ettiği canlı, cansız her varlığa bir anlam kazandırır.
Bireysel gelişim:
Dünya düzeninin karmatik yapısından kaynaklanan sebeplerden sevgi zaman zaman art niyetli bir kavram olarak karşımıza çıkmaktadır. İnsanoğlunun korkuları yaşamlarımızda çeşitli periyotlar barındıran egolar atfettirmektedir. Bunların başlıca kaynağı bireyin kendisidir. Birey sosyal yapının ve içinde barındırdığı çeşitli jenerasyonun modelini kendisine ilke edinmek zorunluluğunu hisseder. Genel olarak çekirdek ailede öz sevgiyle başlayan, bağlamında da anne baba ve/veya kardeşi model alan ilişkilerde aile ortamından aldığı çeşitli ilkelerle yol haritasını çizmeye başlar. Bu ilkeler yapı itibarı ile ahlaksal, dinsel, hukuksal diyebileceğimiz çeşitli ana yollara sahiptirler. Böylelikle çıkarları doğrultusunda kendisine baskın bir veya birkaç ana yol seçmek zorundadır. Neye göre dersek; zeka, eğitim, sosyal çevre, cesaret gibi içsel ve dışsal faktörler demek kafidir. Bireyin yaşam içindeki tedirgin bir karaktere ilk ivmeyi kazandıracak durum, kendi gelişimine uygun bir rol kaygısı olma korkusu, varlığını sürdürememe korkusu gibi tedirgin edici sebepler ego yaratarak yaşamda kanser etkisi gösterebilir. Bu da bireyi başarısızlıktan başarısızlığa alır götürür.
Zincirleme etkileşim:
Toplumlar; doğal kaynakları, eğitim düzeyi, ilkeleri, coğrafyası, sanayisi, tarım ve hayvancılığı, jeolojik/jeopolitik durumu ve ülke sınırları ile refah düzeylerinin çıtasını yükseltme çabası içindedirler. Paralel olarak aynı korku bir ülkenin toplum psikolojisini ve yönetimini de etkilemektedir. Bu korkuların başlıca sebebi doğal kaynaklara sahip olma ve ülke sınırlarının korunması adına doğayı hunharca yok etme gelmekle beraber doğanın bir gün tüm insanlığı silkeleyeceği hep unutulmaktadır. İlk bakışta sebep bu şekilde görünse de makalenin bir sonraki bölümünde örtüyü bir miktar daha aralamaya çalışacağım. Gizli rejim sistemlerinin yaşama etkisi: Toplumlar bir çok sistemin pençesi altında akid taraflar olarak cebelleşmektedir. Bazı aç gözlü toplumlar sözde jeopolitik sebeplerden dolayı zayıf ve refah düzeyleri düşük toplumları bir takım sistemlerin arkasına gizlenmiş rejim sistemleriyle sindirmeye çalışmaktadırlar. Tarihin çok eski dönemlerinden gelen aristokrat aileler kara aristokrasi anlayışıyla yerküremizin stratejik coğrafyalarında kendilerine mesken edinmişlerdir. Diğer adıyla burjuva sınıflar olarak tanınan bu aileler dünya kaynaklarını bencilce tüketmektedirler. Kaynak tüketimi başta askeri olmak üzere, tıp, iletişim, bilişim, ulaşım gibi alanlarda üretim sağlamaktadır. Bankalar ve kendi yarattıkları borsa sistemleriyle de çok yüksek oranda kazançlar sağlamaktadırlar. Bağlamında, bugün hızla artan dünya nüfusu ve hızla tüketilen kaynakların yetersizliği insanlara insan gibi yaşamayı unutturmaktadır. Tablo istikrar açısından her ne kadar faydalı bir süreç olarak görünse de tüketilen kaynaklara doğru orantılı olarak toplumunda tüketme isteği olması gerekmektedir. Emperyalist düzenin kurucuları burjuva sınıfı bu işi suni sıcak savaşları da üreterek ilaç ve askeri alanda tüketim zincirini sağlamaktadırlar. İletişim alanında medya da aynı burjuva sınıfının bir portresi olduğu için insanları gerek tüketimde gerekse bilinçaltını yönetme adına yaptıkları dizi, program ve filmlerle kaotik bir toplum yaratma peşindedirler, başarmışlardır. Bu da aileye aile içi şiddet, geçimsizlik, huzursuzluk gibi olumsuz koşulları sağlamakta ayrıca ailenin dağılmasına yol açabilmesi gibi olumsuz etkenleri de yanında getirmektedir. Boşanma oranları dünya genelinde hızla artmakta, hoş olmayan bir tablo açığa çıkmaktadır. Dini ölçeklerde ve ruhsal planları da göz önünde bulundurdukları bu süreç insanların yaradılış gayesini anlama adına çıktıkları tefekkür yolundan uzaklaştırmaktadır. Toplumlar dini kalıpların bozulmaması adına korkularından ötürü yaratanı anlamaktan ve deneyimlemekten çok şekilci, ezberci ve şeraitçi (koşulcu) düzeni kendilerine ilke edinip körelmeye başlamaktadır. Empoze çirkin yüzüyle diğer kuşaklarda da kendini tekrar ettirmekte, insanlar kaygılarından ötürü dini bir araç olarak değil, amaç olarak yaşamlarına katmaktadırlar. İnsanları düşünme tembeli yapan bu durum, her dini toplumda çeşitli tarikatların ve misyoner rejimlerin doğmasına yol açmaktadır. Böylelikle dini alanlarda da toplumsal parçalanmalar gerçekleşerek insanın kendini keşfetmesi engellenmektedir.
Sevginin sindirilmesi:
Mutsuz olan, yaşam amacını unutmuş ve kendini bilmeyen bir toplum yaratıldığında bu topluma suni mutluluk satmak çok kolaydır. Çünkü topluluk sunidir. Sahne kuklacınındır. İpler kuklacının elindedir. Oyunun başlangıç ve bitiş zamanını kuklacı belirler ve replikler kuklacıya aittir. İzleyicide toplumun kendisidir ve ödeme kuklacıya yapılır. Çünkü birey artık sistemin bir parçasıdır. Giydiği pantolon, koluna taktığı saat, gözlüğü, cep telefonunun markası, arabasının markası bireyin kalitesiyle özdeştir. Böylelikle özden gelen sevgi kanalları tıkanmaya başlamakta yerine kaygı, korku, hırs gibi egolar sevgi üzerinde baskın çıkmaktadır. Yaşam tecrübeleri öze geriye dönük olumlu rapor veremez. Çünkü yaşanılan hayat çok hızlı bir koşuşturmaca içinde sıfırdan başlar, sıfırla biter. Koşulsuz olan sevgi koşullulaşır. Her şeyden karşılık beklenmekte ve sevgi anlamını yitirmektedir.
Böylelikle ‘’Çünkü’’ ve ‘’Eğer’’ türü sevgiler ön plana çıkmaktadır.
-Seni seviyorum, çünkü araban var.
-Seni severim, eğer bana araba alırsan.. gibi örnekler verilebilir.
Diğer bir bakış açısı ile sistemin kucağındaki kelimelerden biri sevgidir. Fakat bilinen sevgiyle pek yakınlığı yoktur. Bu tür sevgi yaklaşımları toplumu sömürme ve beyin yıkama adına yapılan bazı organizasyon yöntemleridir. Sistemden kaçmak için arayış içine giren insanlık yine kendini aynı sistemin farklı bir kolunun içinde bulur. Sevgi, ışık, aydınlanma gibi kamuflajlı sözlerin peşinden sürüklenip gider.
Saygının önemi:
Doğru şartlar altında bir toplumda toplumsal farklılaşma ve farkındalık gerçekleşebiliyorsa, toplumsal gelişim ve toplumsal ilişki de sağlanabilmektedir. Fakat bu etkenlerin bir düzen içinde gerçekleşebilmesi için bireysel gelişimin kalitesi ön plana çıkmaktadır. Kaliteyi belirleyen statü şüphesiz saygıdır. Saygı çekirdek aileden bireye empoze ettirilmelidir ki karşılıklı etkileşim sağlanabilsin. Empoze demek zorundayım çünkü empoze kelimesi yaşamımızda kalıp olarak algılayabileceğimiz hiçbir kavramın üzerinde bu kadar güzel duramaz. Örneğin; Saygı olursa karşılıklı anlayış olur, doğa korunur, hayvanlar korunur, özveri olur, sevgi özde daha iyi şekillenir, medeniyet ve çağdaşlık olur, dürüstlük olur. Saygı olursa sömürgecilik, hırsızlık, sahtekarlık, dolandırıcılık olmaz…gibi örnekler verilebilir. Görüldüğü üzere saygıyı yaşamımızda en ön plana koyduğumuz zaman bir tampon vazifesi görmektedir. Her birey saygı kalıbını kendi yaşamına aktarma becerisine sahip olabilirse, hayatımızı bizden alan, ‘Tavşana kaç, tazıya tut’ diyen suni sistemleri hırpalayabilecek yegane kalıp olacaktır. Saygı içinde sevgiye de barındırır ki bu çok önemli bir husustur. Yaşanabilir bir dünya için saygı ve sevgi sizlerle olsun.
Yazan : Hakan Özcan
